De andere universiteit

Knack, 35ste jag, nr. 24, pagina 59

15 juni 2005

De plannen voor een 'Universiteit van het Algemeen Belang' aan het Kievitplein in Antwerpen krijgen steeds meer vorm.

Het Antwerpse Kievitplein heeft er een turbulente geschiedenis opzitten, en de strijd om de wijk achter het Centraal station is nog steeds niet gestreden. Het plein werd een reusachtige bouwput, onder meer door de plannen om de Hoge Snelheidstrein in het Centraal Station te laten aankomen. De buurtbewoners bleken andere plannen te hebben met hun wijk, en bonden er de strijd aan met de bouwpromotoren. Een van die ideeën is het uitbouwen van een Europese zetel voor de 'Universiteit van het Algemeen Belang' (UAB).

'Dat is een initiatief van de Belgisch-Italiaanse professor Riccardo Petrella, die ook bij de Club van Rome en de Groep van Lissabon betrokken was,' zegt Manu Claeys, publicist en woordvoerder van de buurtverenigingen De Ploeg en de stRaten-generaal. 'Hij wou ingaan tegen de manier van denken aan de hedendaagse universiteiten, die erg concurrentie- en bedrijfsgericht is. Zijn vaststelling was dat dit geen oplossing brengt voor de grote wereldproblemen, zoals armoede. Misschien hebben we dus wel nood aan andere universiteiten en onderzoekscentra, die anders denken.'

De UAB heeft ondertussen afdelingen in Italië, Brazilië, Corsica en Marokko, en mogelijk dus binnenkort ook in Antwerpen. In overleg met stichter Petrella willen de initiatiefnemers in smeltkroes Antwerpen de Faculteit van de Andersheid oprichten. Die moet de menselijke relaties als basis nemen voor een rechtvaardigere en meer sociale wereld. 'Maar stel je er niet zoiets bij voor als de volksuniversiteiten uit de jaren '60. We willen werken met een mix van seminaries, ateliers en workshops, die de deelnemers iets meegeeft dat ze daarna overal gaan uitdragen.

En hoewel we kritiek hebben, willen we zeker ook samenwerken met de bestaande universiteiten.' De Ploeg en de stRaten-generaal willen de faculteit onderbrengen in het omvangrijke klooster met kerk aan het Kievitplein. 'Alles moet snel gaan, want de paters die het klooster nu nog bezitten, willen het eind deze maand verkopen. Het hoogste bod zullen we wellicht niet kunnen uitbrengen, maar wel het beste bod, want de paters weten dat er in ons geval iets zinvols met hun patrimonium zal gebeuren', aldus Claeys.