Vijfde Nieuwsbrief van De Ploeg en StRaten-Generaal: 07-02-05

Dreigement Alcatel

In De Standaard, Het Nieuwsblad en Het Volk van zaterdag 5 februari 2005 lezen we: ‘Alcatel dreigt met vertrek uit Antwerpen’ wanneer ‘de spanningen en procedures de planning in het gedrang brengen’. De Ploeg en StRaten-Generaal vinden dit een onbegrijpelijke houding van Alcatel.

Al jaren verduidelijken bewoners dat ze niet tegen kantoorontwikkeling protesteren, wel tegen de manier waarop. Het gaat dus om toekomstgerichte stadsontwikkeling, niet om kantoren al dan niet. Precies omdat de bewoners een positieve inplanting van het telecombedrijf nastreven, hebben ze altijd gecommuniceerd aan de hand van realistische alternatieven, waarin Alcatel bv. de gevraagde 35.000 m² behoudt.

Voorstelling Plan C

Precies vanuit die bezorgdheid lanceerden ze vorige week donderdag (3 februari 2005) een tweede stedenbouwkundig tegenvoorstel opgemaakt door B-architecten. In dat voorstel wordt verregaand rekening gehouden met de huidige staat van de bouwwerf. Eerst werd dit materiaal aan Alcatel, Robelco en het stadsbestuur bezorgd met andermaal de vraag om overleg, vervolgens belandde het persbericht en het visueel materiaal op alle Vlaamse redacties.

Gezien de constructieve houding van de bewoners, hun initiatieven sinds 2002 en de herhaalde vragen om overleg heerst dan ook onbegrip. Het debat voeren op basis van de valse tegenstelling werk tegenover leefmilieu en behoorlijke stedenbouw is een bedrijf als Alcatel onwaardig. Al vlug valt dan de vergelijking met DHL of het Deurganckdok. Deze vergelijking gaat niet op. Waar het toen ging om uitbreiding nachtvluchten of niet, om dok of geen dok, zijn er in het Kievitdossier veel kansen om elkaar te vinden. Die kansen werden op geen enkel moment gezocht laat staan benut door de projectontwikkelaar, Alcatel of het stadsbestuur.

Het dreigen met een doemscenario (verhuis) als ultiem argument vinden de buurtcomités onproductief. Beter ware het om ten gronde te kijken naar wat het protest inhoudt. Het gaat hier niet om malcontente bewoners die een project liever kwijt dan rijk zijn. Dit is nadrukkelijk géén NIMBY-protest (zoals hoofdredacteur Mathias Danneels gratuit en ongeïnformeerd in zijn editoriaal van Het Nieuwsblad dd. 5 februari wil doen geloven) en nog minder een ‘kwestie van architecturale smaak’. Dat zijn dooddoeners die het werkelijke debat verdringen.

Colloquium in de Singel

Om een en ander in dit verband te verduidelijken organiseert StRaten-Generaal i.s.m. architectenbureau MVRDV op maandag 14 februari a.s. een colloquium in de Singel. Prominente architecten, academici en bedrijfsleiders komen er zich in een panelgesprek uiten over het Kievitproject - o.a. Winy Maas, Jo Crepain, Evert Lagrou en Christian Leysen, met Koen van Synghel als moderator. Men zal het er hebben over de stedenbouwkundige ambities van Antwerpen, het foute vergunningsbeleid, de noodzaak aan wedstrijden voor grote projecten, de manier waarop men omgaat met adviesorganen en inwoners, de examples of good practice in Nederland, etc.
B-architecten licht daar ook het nieuwe alternatieve voorstel voor de ontwikkeling van het voormalige Kievitplein toe.
Meer info

Valse aantijgingen

Vaak wordt geopperd dat het protest van de buurtbewoners laat komt. Om dat soort aantijgingen de wereld uit te helpen maakten de mensen van De Ploeg een lijst met antwoorden op 10 instinkers, valkuilen, dooddoeners en doordenkers die van pas kunnen komen in het debat over het Kievitplein.
U leest ze hier

Maar het mag niet baten. Opnieuw beweert minister Van Mechelen in Het Nieuwsblad van dit weekend (5 februari) dat er geen protest was toen het ruimtelijk uitvoeringsplan tot stand kwam en ‘dat hij nu verbaasd is’. Het is een schande dat een minister dit soort flagrante leugens durft laten noteren. Hij weet als geen ander dat er honderden bezwaarschriften werden ingediend en dat alle Antwerpse adviesorganen negatief adviseerden, in die mate zelfs dat de opmaak van dit plan maanden vertraging opliep, waardoor de regering (met minister Van Mechelen) zich genoodzaakt zag om de termijn met vier maanden te verlengen.
We zwijgen dan nog over de protestacties georganiseerd door bewoners (o.a. in de hal van Antwerpen-Centraal, september 2003) en de talloze (vergeefse) vragen in 2003 én 2004 om een gesprek met de burgemeester.
Op 28 april 2004 werden ze eindelijk ontvangen door een kabinetsmedewerker die hen officieus gelijk gaf. Maar jammer: de bouwvergunningen waren enkele weken daarvoor net verleend. De burgemeester ontving de buurtbewoners voor het eerst op 18 januari 2005, na 15 maanden aandringen.

Ondanks deze vernedering hebben de bewoners in juli 2004 opnieuw de hand gereikt middels een open brief waarin nogmaals aangestuurd werd op verbeteringen van het project. Andermaal bleef men Oost-Indisch doof.
Na de zomer was de maat vol. Luider dan ooit begon men in de wijken te protesteren. Al maanden smeekten alle buurtcomités om remediërende initiatieven van overheidswege.
Midden oktober 2004 (er werd toen nog steeds niet bovengronds gebouwd) telefoneerde De Ploeg naar het kabinet van de burgemeester met 1 vraag: handel voor het te laat is!
Op 19 en 20 oktober 2004 argumenteerden ze uitvoerig hun bekommernis in een nota die ze aan stadsbestuur, Alcatel en Robelco bezorgden. Sindsdien lanceerden De Ploeg en StRaten-Generaal onafgebroken oproepen: help een uitweg te zoeken, zorg dat het conflict zich niet polariseert. Er kwam geen reactie. De kritiek op het project werd nooit ernstig genomen, noch door het stadsbestuur noch door de Vlaamse overheid.

De Ploeg en StRaten-Generaal betreuren het te moeten vaststellen dat zwak bestuur steeds weer resulteert in dit soort maatschappelijke conflicten. Ofwel is het een manifest verkeerde inschatting van het belang van de discussie of van het draagvlak onder de bevolking hiervoor, ofwel is het onkunde of desinteresse. Maar de bestuurlijke houding is telkenmale dezelfde: men streeft geen of te weinig verzoening van verwachtingen na, schaart zich ten volle achter de bedrijfswereld, drijft bewoners tot wanhoop (en juridische actie), schuift vervolgens de schuld af op 1 van de partijen en wast de handen in onschuld. Dan krijg je reacties zoals die van minister Van Mechelen: ‘ik ben verbaasd’.

Het jammerlijke aan de hele zaak is dat de overheid wel over degelijke organen en instrumenten beschikt om dit soort dossiers krachtdadig te begeleiden. In Antwerpen is dit aanvankelijk ook gebeurd. De welstandscommissie, de districtsraad, de gemeentelijke commissie voor ruimtelijke ordening, de stadsbouwmeester: allemaal, zonder uitzondering, hebben ze negatief geadviseerd. Tot grote frustratie van een deskundige administratie (en uiteraard van de bewoners) werd hun oordeel evenwel opzij geschoven.

Burgemeester Janssens kan deze massale en onleefbare blokkendoos toch niet op zijn palmares willen? Straks blijkt de prachtige renovatie van het Centraal Station een maat voor niets te zijn. Niet toevallig is ook de NMBS uitermate ongelukkig met de manier waarop het Kievitplein ontwikkeld wordt. Het was de NMBS die in 1998 met veel visie een stedenbouwkundige wedstrijd uitschreef die leidde tot het kwaliteitsvolle masterplan van MVRDV. Van dit plan blijft nauwelijks nog wat over in het huidige project. Lees in dat verband het standpunt van Koen van Synghel dat in De Standaard verscheen

Ook de Zoo vindt het project een mislukking, in die mate zelfs dat men de plannen voor een tweede ingang schrapte, want wie wil nu door een kantoorwijk die ingang zoeken?

Het enige wat De Ploeg en StRaten-Generaal vragen is dat er ook nu nog wezenlijke aanpassingen gebeuren opdat we ons later niet moeten schamen voor dit stukje Antwerpen.

Het Beloofde Plein

Wilt u nog eens een afbeelding zien van het plein dat ons indertijd is beloofd?
Klik dan hier

Misleiding

De fotomontages van het nieuwe Kievitcomplex die door projectontwikkelaar Robelco de wereld in gestuurd worden zijn misleidend. Volgens de bouwaanvraag zijn de volumes groter dan op hun simulatie.
Lees meer

En hoe is het met het klooster?

Over het klooster of de eventuele aankoop van de kerk krijgen we volstrekt niets meer te horen, niet van de Paters Dominicanen en niet van de betrokken Schepenen.
Lees de stand van zaken


U kan onze acties nog steeds financieel steunen op rekeningnummer 413-1148331-05 met als mededeling: Kievitput

De Ploeg en StRaten-Generaal